Robots.txt dosyası, arama motoru tarayıcılarının bir web sitesindeki hangi alanlara erişebileceğini belirlemek için kullanılan metin dosyasıdır. Genellikle alan adının kök dizininde bulunur ve herkes tarafından görüntülenebilir. Yanlış hazırlanması önemli sayfaların taranmasını engelleyebileceği için değişiklikler dikkatli uygulanmalıdır.

Bu dosyanın temel amacı gizli bilgileri korumak veya sayfaları kesin biçimde Google sonuçlarından kaldırmak değildir. Tarama davranışını yönlendirmek için kullanılır. Arama sonuçlarından çıkarma, erişim güvenliği ve tarama kontrolü birbirinden farklı işlemlerdir.

Robots.txt Dosyası Nedir?

Robots.txt dosyası, arama motoru tarayıcılarına belirli URL yollarını tarayıp tarayamayacaklarını bildiren kurallar içerir. Dosya düz metin biçimindedir ve `https://siteadresi.com/robots.txt` adresinden görüntülenebilir.

Tarayıcı türünü belirlemek için “User-agent”, erişimi engellemek için “Disallow” ve izin vermek için “Allow” yönergeleri kullanılabilir. XML site haritasının adresi de “Sitemap” satırıyla belirtilebilir.

Her arama motorunun robots.txt kurallarını yorumlama biçimi tamamen aynı olmayabilir. Bu nedenle site için önemli değişiklikler yapılmadan önce hedeflenen tarayıcının resmî dokümanı incelenmelidir.

Robots.txt Dosyasının 8 Önemli Görevi

Doğru yapılandırılan bir robots.txt dosyası şu amaçlarla kullanılabilir:

• Gereksiz yönetim ve sistem yollarının taranmasını sınırlandırmak
• Filtre ve arama sonucu gibi çok sayıda URL’nin taranmasını azaltmak
• Belirli dosya veya klasör yollarına tarayıcı erişimini yönetmek
• Farklı tarayıcılar için ayrı kurallar tanımlamak
• XML site haritasının konumunu bildirmek
• Sunucu kaynaklarının gereksiz taramada kullanılmasını azaltmak
• Tarama alanlarını site yapısına göre düzenlemek
• Teknik SEO planının bir parçası olarak tarama kontrolü sağlamak

Dosyada yapılan düzenlemeler, teknik SEO çalışmasının diğer tarama ve indeksleme kontrolleriyle birlikte değerlendirilmelidir.

Temel Robots.txt Komutları

Robots.txt dosyası içinde küçük bir yazım hatası bile beklenmeyen sonuç oluşturabilir. Özellikle bütün siteyi kapsayan `/` yolu yanlış “Disallow” satırıyla kullanılırsa tarayıcıların siteye erişimi engellenebilir.

Kurallar URL yollarına göre çalışır. Bir klasör veya dosya yolu belirtilirken büyük-küçük harf, eğik çizgi ve karakterlerin doğru kullanılması gerekir. Yayına almadan önce kuralın hangi adresleri kapsadığı kontrol edilmelidir.

Robots.txt ile Noindex Arasındaki Fark

Robots.txt taramayı yönetir; noindex ise uygun biçimde görüldüğünde bir sayfanın arama dizinine alınmaması için kullanılır. Bir URL robots.txt ile tamamen engellenirse tarayıcı sayfadaki noindex yönergesini göremeyebilir.

Bu nedenle bir sayfayı arama sonuçlarından kaldırmak amacıyla yalnızca robots.txt kullanmak doğru olmayabilir. Sayfanın durumuna göre noindex, parola koruması, erişim yetkisi veya uygun HTTP yanıtı değerlendirilmelidir.

Özel bilgiler içeren yönetim ekranları sadece robots.txt dosyası ile korunmamalıdır. Dosya herkese açıktır ve içindeki yollar görülebilir. Gerçek güvenlik için oturum açma, yetkilendirme ve sunucu erişim kontrolleri kullanılmalıdır.

XML Site Haritası Nasıl Eklenir?

XML site haritasının tam adresi robots.txt içinde “Sitemap” satırıyla belirtilebilir. Site haritası, önemli ve indekslenebilir sayfaların arama motorlarına bildirilmesini kolaylaştırır.

Site haritasında yönlendirilmiş, silinmiş veya indekslenmemesi gereken URL’ler tutulmamalıdır. Bir URL’nin site haritasında bulunması, otomatik olarak indeksleneceği anlamına gelmez. İçeriğin kalitesi ve teknik durumu ayrıca değerlendirilir.

Dinamik olarak çok sayıda sayfa üreten web panel yazılımı projelerinde site haritasının güncel kayıtlarla otomatik oluşturulması planlanabilir.

Robots.txt Dosyasında Yapılan Hatalar

Robots.txt dosyası düzenlenirken en önemli hata, bütün sitenin yanlışlıkla taramaya kapatılmasıdır. Test ortamında kullanılan engelleme kuralının canlı siteye taşınması bu probleme neden olabilir.

CSS ve JavaScript dosyalarının gereksiz yere engellenmesi, arama motorunun sayfayı kullanıcıya göründüğü biçimde değerlendirmesini zorlaştırabilir. Site görünümü için gerekli kaynaklar erişilebilir bırakılmalıdır.

Dosyaya kullanıcı bilgileri, parola, özel yönetim adresi veya gizli anahtar yazılmamalıdır. Robots.txt güvenli bir saklama alanı değildir. Hassas bilgiler hiçbir zaman herkese açık dosyalarda tutulmamalıdır.

Robots.txt Nasıl Kontrol Edilir?

Dosyanın alan adının kök adresinde açıldığı doğrulanmalıdır. HTTP durum kodu, metin kodlaması, komut yazımları ve önemli sayfaları etkileyen kurallar kontrol edilmelidir.

Google’ın resmî robots.txt başlangıç rehberi, dosyanın Google tarayıcıları tarafından nasıl yorumlandığı ve hangi amaçlarla kullanılabileceği hakkında ayrıntılı bilgi sunar.

Robots.txt dosyası değiştirildikten sonra önemli sayfaların taranabilirliği kontrol edilmelidir. Büyük sitelerde tarama verileri ve sunucu kayıtları incelenerek değişikliğin etkisi takip edilebilir.

Özel geliştirilmiş site altyapısında dosya yönetiminin otomatikleştirilmesi gerekiyorsa özel yazılım çözümüyle farklı ortamlar için ayrı kurallar uygulanabilir.

Robots.txt Dosyası Hakkında Sorular

Robots.txt dosyası zorunlu mudur?

Her site için zorunlu değildir. Özel bir tarama kuralı bulunmasa bile site çalışabilir. Kullanılacaksa doğru yapılandırılması gerekir.

Robots.txt sayfayı Google’dan kaldırır mı?

Her zaman kaldırmaz. Dosya temel olarak taramayı yönetir. Arama sonuçlarından çıkarma için sayfanın durumuna uygun farklı yöntemler gerekebilir.

Dosyayı kimler görebilir?

Robots.txt herkese açık bir dosyadır. Bu nedenle gizli bilgiler veya güvenlik anahtarları kesinlikle dosyaya yazılmamalıdır.

HD Bilgisayar, web sitelerinin tarama, indeksleme ve site haritası yapılarını birlikte değerlendirir. Doğru hazırlanan bir robots.txt dosyası, arama motorlarının gereksiz alanlar yerine önemli içeriklere yönlendirilmesini destekler.